İçeriğe geç
0258 241 55 54Görüşme Talep Et
TR EN
Yayın: · 11 dk okuma

Son gözden geçirme:

İki Ortaklı Şirkette Ortaklar Anlaşamazsa Ne Olur? %50–50 Kilitlenme, Çıkma ve Fesih

Yazı boyutuTema

Kısa cevap: Payları ve oy hakları eşit iki ortak zıt oy kullanırsa genel kurul ne olağan kararları (TTK m.620) ne de esas sermayenin tamamının salt çoğunluğunu arayan önemli kararları (TTK m.621/1) alabilir; şirket kilitlenir. Her ortak haklı sebeple çıkma (TTK m.638/2) veya fesih (TTK m.636/3) davası açabilir; mahkeme fesih yerine davacıya payının gerçek değerinin ödenip şirketten çıkarılmasına ya da duruma uygun başka bir çözüme hükmedebilir ve şirket tek ortakla devam edebilir (TTK m.573/1). Anayasa Mahkemesi, iki ortaklı limited şirketlerde bir ortağın çıkarılması için mahkemeye başvuruyu genel kurul kararına ve ağırlaştırılmış nisaba bağlayan hükümleri iptal etmiştir (Anayasa Mahkemesi, E.2025/128, K.2025/273, 25.12.2025).

Kısaca

İki ortaklı limited şirkette paylar eşitse ve ortaklar zıt oy kullanırsa genel kurul çoğunluk gerektiren kararları alamaz ve şirket kilitlenir. Pay devrinde anlaşılamazsa her ortak haklı sebeple çıkma (TTK m.638/2) veya fesih (TTK m.636/3) davası açabilir; mahkeme fesih yerine davacıya payının gerçek değerinin ödenip şirketten çıkarılmasına ya da başka uygun bir çözüme hükmedebilir ve şirket tek ortakla devam edebilir (TTK m.573/1). Anayasa Mahkemesi, iki ortaklı limited şirketlerde ortağın çıkarılması için mahkemeye başvuruyu genel kurul kararına bağlayan hükümleri iptal etmiştir (E.2025/128, K.2025/273).

İki ortaklı limited şirkette %50–50 oy eşitliği ve kilitlenme, haklı sebeple fesih, çıkma, çıkarma, ayrılma akçesi ve tek ortakla devam; Türk Ticaret Kanunu, Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay kararları.

Eşit payla kurulmuş iki ortaklı bir limited şirkette ortaklar anlaşamadığında genel kurulda her öneri 50’ye 50 kalır; biri ayrılmak, diğeri şirketi sürdürmek ya da kapatmak isteyebilir.

Limited Şirkette Kararlar Hangi Nisapla Alınır?

Oy hakkı esas sermaye paylarının itibarî değerine göre hesaplanır (TTK m.618/1). Aksi öngörülmedikçe genel kurul kararları toplantıda temsil edilen oyların salt çoğunluğuyla alınır (TTK m.620). İşletme konusunun veya merkezin değiştirilmesi, sermaye artırımı ve fesih gibi önemli kararlarda ise temsil edilen oyların en az üçte ikisi ile oy hakkı bulunan esas sermayenin tamamının salt çoğunluğu birlikte aranır (TTK m.621/1). Müdür atama ve azli, finansal tabloların onayı, kâr payı ve pay devirlerinin onayı genel kurulun devredilemez yetkileridir (TTK m.616/1).

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.620 (Olağan karar alma)

“(1) Kanun veya şirket sözleşmesinde aksi öngörülmediği takdirde, seçim kararları dâhil, tüm genel kurul kararları, toplantıda temsil edilen oyların salt çoğunluğu ile alınır.”

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.621/1 (Önemli kararlar)

“(1) Aşağıdaki genel kurul kararları, temsil edilen oyların en az üçte ikisinin ve oy hakkı bulunan esas sermayenin tamamının salt çoğunluğunun bir arada bulunması hâlinde alınabilir: a) Şirket işletme konusunun değiştirilmesi. … d) Esas sermayenin artırılması. … f) Şirket merkezinin değiştirilmesi. … ı) Şirketin feshi.”

%50–50 Ortaklıkta Kilitlenme Ne Sonuç Doğurur?

Eşit oylu iki ortak zıt oy kullandığında hiçbir öneri salt çoğunluğu sağlayamaz. Önemli kararlarda esas sermayenin tamamının salt çoğunluğu arandığından %50 paya sahip ortak, diğeri toplantıya gelmese bile bu kararları tek başına alamaz. Ortaklar zıt oy kullandıkça müdür atanamaz veya görevden alınamaz, finansal tablolar onaylanamaz, kâr payına karar verilemez. Müdürler arasındaki eşitlikte ise, sözleşmede farklı düzenleme yoksa genel kurulca atanan başkanın oyu üstün sayılır (TTK m.624). Kanunen gerekli bir organ uzun süredir yoksa veya genel kurul toplanamıyorsa mahkeme, ortağın ya da alacaklının istemiyle durumun düzeltilmesi için süre verir, düzeltilmezse feshe karar verir (TTK m.636/2).

Fesih Davasında Mahkeme Şirketi Kapatmak Zorunda mı?

Hayır. Haklı sebeplerin varlığında her ortak feshi isteyebilir; mahkeme istem yerine davacıya payının gerçek değerinin ödenip şirketten çıkarılmasına veya duruma uygun başka bir çözüme hükmedebilir ve dava sırasında gerekli önlemleri alabilir (TTK m.636/3-4). Hukuk Genel Kurulu da anonim şirkete ilişkin bir kararında feshin son çare olduğunu ve mahkemenin talep olmasa da başka çözümlere resen hükmedebileceğini kabul etmiştir (Yargıtay HGK, 2025/121 E., 2025/364 K.). Anayasa Mahkemesi ise fesih talebinin diğer ortağın değil, davayı açan ortağın şirketten çıkarılmasıyla sonuçlanabileceğine dikkat çekmiştir (Anayasa Mahkemesi, E.2025/128, K.2025/273).

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.636/3-4 (Sona erme sebepleri)

“(3) Haklı sebeplerin varlığında, her ortak mahkemeden şirketin feshini isteyebilir. Mahkeme, istem yerine, davacı ortağa payının gerçek değerinin ödenmesine ve davacı ortağın şirketten çıkarılmasına veya duruma uygun düşen ve kabul edilebilir diğer bir çözüme hükmedebilir. (4) Fesih davası açıldığında mahkeme taraflardan birinin istemi üzerine gerekli önlemleri alabilir.”

Ortak Haklı Sebeple Şirketten Çıkabilir mi, Ne Alır?

Evet. Şirket sözleşmesi şartlı bir çıkma hakkı tanıyabilir; ayrıca her ortak haklı sebeple çıkma davası açabilir (TTK m.638). Haklı sebebi mahkeme değerlendirir ve onu ileri süren ispatlamalıdır: bilgi ve kâr payı verilmediği iddiası, dava öncesinde bu yönde talep yöneltildiği kanıtlanamadığı için ispatlanmamış sayılmıştır (Yargıtay 11. HD, 2018/2348 E., 2019/4042 K.). Ek bilirkişi ücretinin yatırılmadığı bir dosyada fesih ve çıkma istemlerinin reddi de oyçokluğuyla onanmıştır (Yargıtay 11. HD, 2016/13399 E., 2018/4864 K.). Ayrılan ortak, payının gerçek değerine uyan ayrılma akçesini isteyebilir (TTK m.641/1). Pay devri yasaklanmış veya onay reddedilmişse de haklı sebeple çıkma hakkı saklıdır (TTK m.595/5).

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.638 (Çıkma ve çıkarılma — genel olarak)

“(1) Şirket sözleşmesi, ortaklara şirketten çıkma hakkını tanıyabilir, bu hakkın kullanılmasını belirli şartlara bağlayabilir. (2) Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir. Mahkeme istem üzerine, dava süresince, davacının ortaklıktan doğan hak ve borçlarından bazılarının veya tümünün dondurulmasına veya davacı ortağın durumunun teminat altına alınması amacıyla diğer önlemlere karar verebilir.”

Ortaklardan Biri Diğerini Şirketten Çıkarabilir mi?

Şirket sözleşmesinde genel kurul kararıyla çıkarma sebepleri öngörülebilir; şirketin istemi üzerine ortağın mahkeme kararıyla haklı sebebe dayanılarak çıkarılması da mümkündür (TTK m.640). Mahkemeye başvuru genel kurulun devredilemez yetkisidir ve ağırlaştırılmış nisaba tabidir (TTK m.616/1-h, TTK m.621/1-h); eşit paylı iki ortaklı şirkette bu karar diğer ortağın oyu olmadan alınamıyordu.

Anayasa Mahkemesi bu hükümleri, TTK m.621/1-h’de yalnız mahkemeye başvuruya ilişkin ibareyi, “iki ortaklı limited şirketler” yönünden oyçokluğuyla iptal etmiştir. Gerekçede “eşit pay sahibi iki ortağın olduğu limited şirketlerde haklı sebeplerin varlığı hâlinde bir ortağın diğer ortağın şirketten çıkarılması için talepte bulunmasının, bu konuda genel kurulun karar almasının mümkün olmadığı” tespit edilmiştir (Anayasa Mahkemesi, E.2025/128, K.2025/273, 25.12.2025). Karar 17.03.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış, ayrı bir yürürlük tarihi belirlenmemiştir; iptal edilen hükümler yayım tarihinde yürürlükten kalkar (Anayasa m.153/3). İki ortaklı şirkette çıkarma davasının kim tarafından ve hangi usulle açılacağı TTK m.640/3 ve iptal sonrası Yargıtay uygulaması ışığında değerlendirilmelidir. İptal, üç veya daha fazla ortaklı şirketleri ve sözleşmedeki sebebe dayanan genel kurul kararıyla çıkarmayı kapsamaz. Ayrıntı için ortaklıktan çıkarma ve çıkma yazımıza bakılabilir.

Şirket Tek Ortakla Devam Edebilir mi?

Evet. Limited şirket bir veya daha çok gerçek veya tüzel kişi tarafından kurulabilir (TTK m.573/1). Ortak sayısı bire düşerse durum yedi gün içinde müdürlere yazıyla bildirilir, müdürler de tek ortaklılığı tescil ve ilan ettirir (TTK m.574/2). Yargıtay, eski Kanun döneminde açılan iki ortaklı şirket davasında, yeni Kanun karşısında şirketin tek ortakla devam edebileceğini, feshe gerekçe yapılan olguların çıkma için de haklı sebep olduğunu ve çıkma talebinin öncelikle değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir (Yargıtay 11. HD, 2013/11477 E., 2014/1443 K.).

Anonim Şirkette Durum Nedir?

Anonim şirkette sermayenin en az onda birini, halka açık şirkette yirmide birini temsil eden pay sahipleri haklı sebeple şirket merkezindeki asliye ticaret mahkemesinden feshi isteyebilir; eşit paylı iki pay sahibinin her biri bu oranı aşar. Mahkeme fesih yerine davacılara paylarının karar tarihine en yakın tarihteki gerçek değerinin ödenip çıkarılmalarına veya başka uygun bir çözüme karar verebilir (TTK m.531). Hukuk Genel Kurulu, şirketin davacılar olmadan faaliyetini sürdürebileceği bir aile şirketinde feshi gerektirecek ağırlıkta haklı sebep aranmayacağını kabul etmiştir (Yargıtay HGK, 2025/121 E., 2025/364 K.). Anonim şirket de tek pay sahibiyle devam edebilir (TTK m.338). Ayrıntı için anonim şirkette azınlık hakları yazımıza bakılabilir.

Dava Açmadan Önce Hangi Yollar Denenebilir?

  1. Şirket sözleşmesi: şartlı çıkma hakkı ve çıkarma sebepleri (TTK m.638/1, TTK m.640/1), müdürlerin karar usulü (TTK m.624/3) ve ortaklar için rekabet yasağı (TTK m.613/2) sözleşmeyle düzenlenebilir; çıkarma sebeplerinin sonradan eklenmesi tüm ortakların oybirliğini gerektirir (TTK m.621/3).
  2. Bilgi alma: her ortak müdürlerden şirketin bütün işleri ve hesapları hakkında bilgi isteyebilir ve belirli konularda inceleme yapabilir; engellemede genel kurul, haksız engellemede mahkeme karar verir (TTK m.614). Talep yazılı ve ispatlanabilir olmalıdır.
  3. Pay devri: devir yazılı yapılır, imzalar noterce onanır; sözleşmede aksi yoksa genel kurul onayı gerekir (TTK m.595/1-2).
  4. Müdür: genel kurul müdürü görevden alabilir (TTK m.630/1); eşit oyda bu karar çıkmasa da her ortak haklı sebeple yönetim hakkının ve temsil yetkisinin kaldırılmasını veya sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir, görevin ağır ihlali haklı sebeptir (TTK m.630/2-3).
  5. Dava: çıkma, fesih ve çıkarma yollarından hangisinin amaca uygun olduğu, haklı sebebin delilleriyle birlikte değerlendirilmelidir.

Örnek Olay: Eşit Paylı İki Ortak Anlaşamazsa

Varsayımsal olay: A ve B, %50’şer paylı bir limited şirketin ortaklarıdır; sözleşmede özel hüküm yoktur, A tek müdürdür. B kârın dağıtılmasını, A yatırımı istemekte; finansal tabloların onayı 50’ye 50 kalmakta, B’nin hesapları inceleme talebi cevapsızdır.

  • B bilgi talebini yazılı iletir; engellenirse genel kurula, orada da haksız yere engellenirse mahkemeye başvurabilir (TTK m.614/2-3).
  • Ortaklık çekilmez hâle gelmişse B çıkma veya fesih davası açabilir; mahkeme B’ye payının gerçek değerinin ödenip çıkmasına karar verebilir ve şirket A ile devam eder (TTK m.636/3).
  • A, B’nin çıkarılmasını isterse haklı sebebe dayalı çıkarma yolu, iki ortaklı şirketlerde genel kurul kararı şartının iptal edildiği gözetilerek değerlendirilir (TTK m.640/3).

Yargıtay Kararları

İki ortaklı limited şirket tek ortakla devam edebilir; fesih sebepleri çıkma için de haklı sebeptir

Yargıtay Kararı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/11477 E., 2014/1443 K., 23.01.2014 (Dairenin bozma gerekçesi; iki ortaklı limited şirket)

“karar tarihinden önce yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK’nın 573/1. maddesi uyarınca limited şirketlerin tek ortaklı olarak da tüzel kişiliğini ve ticari hayatlarını sürdürmeleri mümkün hale gelmiştir. … şirketin feshi için haklı gerekçe oluşturan hususlar aynı zamanda ortaklıktan çıkma için de haklı ve yeterli sebep teşkil ettiğinden”

Haklı sebebi ileri süren ortak, dava öncesi talebini ispatlamalıdır

Yargıtay Kararı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/2348 E., 2019/4042 K., 22.05.2019 (Dairenin bozma gerekçesi; iki ortaklı limited şirket)

“Davacı, haklı sebep olarak kendisine bilgi verilmediği, şirket kayıt ve defterlerini inceleyemediği ve kar payı verilmediğine dayanmışsa da, işbu davadan evvel davalıya herhangi bir şekilde bu yönde bir talep yönelttiğine ilişkin bir delil ibraz etmemiş ve bu nedenle iddiasını ispatlayamamıştır.”

Haklı sebep ispatlanamazsa fesih ve çıkma istemi reddedilir (oyçokluğu)

Yargıtay Kararı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/13399 E., 2018/4864 K., 27.06.2018 (Dairenin onama gerekçesi; oyçokluğu; karşı oy, güven ilişkisinin onarılmaz biçimde sarsıldığı ve kârlı şirketin feshi yerine davacının çıkmasına karar verilmesi gerektiği görüşündedir)

“Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalı şirketin feshi ve şirketten çıkma talepleri için Türk Ticaret Kanunu uyarınca aranan “haklı sebep” şartının da ispatlanamamış olmasına göre”

Fesih son çaredir; mahkeme talep olmasa da başka bir çözüme hükmedebilir (anonim şirket)

Yargıtay Kararı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 2025/121 E., 2025/364 K., 28.05.2025 (Hukuk Genel Kurulunun gerekçesi; direnme kararı yerinde bulunmuştur, oybirliği)

“yargılama sırasında haklı nedenlerin ispat edildiğinin kabul edilmesi nedeniyle şirketin feshine karar verilmesi zorunlu değildir. … davacı, fesih dışında bir talepte bulunmamış olsa dahi mahkemece fesih yerine uyuşmazlığı sona erdirecek nitelikte fesih dışında başka çözüm yollarına resen hükmedilebilir.”

Sıkça Sorulan Sorular

Eşit paylı iki ortaklı limited şirkette genel kurul nasıl karar alır?

Kararlar kural olarak toplantıda temsil edilen oyların salt çoğunluğuyla alınır (TTK m.620); eşit paylı iki ortak zıt oy kullanırsa bu çoğunluk oluşmaz. Önemli kararlar ayrıca esas sermayenin tamamının salt çoğunluğunu gerektirir (TTK m.621/1).

Ortaklardan biri şirketten ayrılmak isterse ne yapabilir?

Payını devredebilir; devir yazılı yapılır, imzalar noterce onanır ve sözleşmede aksi yoksa genel kurul onayı gerekir (TTK m.595/1-2). Anlaşma olmazsa haklı sebeple çıkma davası açabilir (TTK m.638/2); ayrılırken payının gerçek değerine uyan ayrılma akçesini isteyebilir (TTK m.641/1).

Fesih davası açılırsa şirket mutlaka kapanır mı?

Hayır. Mahkeme fesih yerine davacıya payının gerçek değerinin ödenip şirketten çıkarılmasına veya başka uygun bir çözüme hükmedebilir (TTK m.636/3); Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, anonim şirkete ilişkin bir kararında buna talep olmasa da resen hükmedilebileceğini belirtmiştir.

İki ortaklı şirkette bir ortak diğerini şirketten çıkarabilir mi?

Haklı sebep varsa mahkeme kararıyla çıkarma yolu vardır (TTK m.640/3). Anayasa Mahkemesi, bu yol için genel kurul kararı ve ağırlaştırılmış nisap arayan hükümleri iki ortaklı limited şirketler yönünden iptal etmiştir; karar 17.03.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

Bir ortak ayrılırsa limited şirket kapanır mı?

Hayır. Limited şirket tek ortakla devam edebilir (TTK m.573/1); ortak sayısı bire düşerse durum yedi gün içinde müdürlere bildirilir ve müdürler tek ortaklılığı tescil ve ilan ettirir (TTK m.574/2).

Hangi yolun uygun olduğu şirket sözleşmesine, haklı sebebin ispat imkânına ve şirketin mali durumuna göre değişir. Şirket ortakları arasındaki uyuşmazlıklar büromuzun Ticaret ve Şirketler Hukuku çalışma alanı kapsamındadır.

İlgili Makaleler

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi’nden, kararlar resmî karar veri tabanından alınmıştır. Aktarılan kararlar büronun taraf olduğu dosyalar değildir.

Yazar:

Bu konuda sorunuz varsa

Bu yazıyı Av. Bayram Can Çapar hazırladı. Av. Bayram Can Çapar · ÇAPAR Hukuk olarak Denizli, İzmir, Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, İstanbul ve Ankara'da ekibimizle avukatlık hizmeti veririz.

0258 241 55 54 · info@capar.av.tr · Mesaj gönder

Ticaret ve Şirketler Hukuku alanındaki diğer makaleler

Tüm Ticaret ve Şirketler Hukuku makaleleri →

Anahtar kavramlar: iki ortaklı limited şirket anlaşmazlık · iki ortaklı şirkette ortaklar anlaşamazsa · yüzde 50 ortaklık · %50-50 ortaklık kilitlenme · eşit paylı ortaklar karar alamıyor · limited şirket karar nisabı · haklı sebeple fesih davası · ortaklıktan çıkma davası · ortaklıktan çıkarma · ayrılma akçesi · tek ortaklı limited şirket · anonim şirket haklı sebeple fesih · müdürün yetkisinin kaldırılması · bilgi alma hakkı · TTK 620 · TTK 621

Kaynak gösterimi: Av. Bayram Can Çapar, “İki Ortaklı Şirkette Ortaklar Anlaşamazsa Ne Olur? %50–50 Kilitlenme, Çıkma ve Fesih”, ÇAPAR Hukuk, 2026-10-19, https://capar.av.tr/makale/iki-ortakli-sirkette-ortaklar-anlasamazsa

← Tüm makaleler

Güncel Makaleler

Tüm makaleler ›