İçeriğe geç
0258 241 55 54Görüşme Talep Et
TR EN
Yayın: · 15 dk okuma

Son gözden geçirme:

Riskli Yapı Tespiti ve 6306 Sayılı Kanun: Maliklerin Hakları, Uzlaşma ve Dava Yolları

Yazı boyutuTema

Kısa cevap: Riskli yapı tespitine karşı malik veya kanuni temsilcisi on beş gün içinde itiraz edebilir; itirazı teknik heyet karara bağlar (6306 sayılı Kanun m.3/1). Tespit, tutanağın yapıya asılması, e-Devlet bildirimi ve muhtarlıkta on beş günlük ilanla duyurulur; ilanın son günü tebliğ edilmiş sayılır. Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğden itibaren otuz gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir (m.6/9); Danıştay 6. Dairesi, ilk derece sıfatıyla verdiği ve kesinleşmemiş olabilecek bir kararında bu süreyi uygulayarak süresinden sonra açılan davayı reddetmiştir. Yeni yapıya hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğuyla karar verilir; karara katılmayanın arsa payı rayiç değerden az olmamak üzere açık artırmayla diğer paydaşlara satılır (m.6/1). Danıştay kararlarına göre çoğunluk kararına karşı adli yargıda, bu karara dayanan idari işlemlere karşı idari yargıda dava açılabilir.

Kısaca

Riskli yapı tespitine karşı malikler on beş gün içinde teknik heyete itiraz edebilir; 6306 sayılı Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı dava süresi tebliğden itibaren otuz gündür. Yazı; tespit ve tebliği, tahliye ve yıkımı, salt çoğunluk kararını, karara katılmayan malikin arsa payının satışını, kiracıların haklarını ve adli ile idari yargı arasındaki ayrımı Danıştay ve Yargıtay kararlarıyla anlatır.

Binası riskli yapı olarak tespit edilen ya da kentsel dönüşüme giren kat malikinin 6306 sayılı Kanun’a göre izleyeceği yol: tespit ve tebliğ, on beş günlük itiraz, idari yargıda otuz günlük dava süresi, tahliye ve yıkım, salt çoğunluk kararı, karara katılmayan malikin arsa payının satışı ve malik ile kiracılara yapılabilecek yardımlar.

Riskli Yapı Nedir? 6306 Sayılı Kanun’un Kapsamı

6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, riskli alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde iyileştirme, tasfiye ve yenileme usullerini düzenler. Günlük dilde “kentsel dönüşüm” denilen süreçlerin önemli bir kısmı bu Kanuna dayanır. Kanun üç kavram kullanır: Cumhurbaşkanınca kararlaştırılan riskli alan, Bakanlıkça belirlenen rezerv yapı alanı ve riskli yapı. Bir binanın dönüşüme girmesi için çevresinin riskli alan ilan edilmesi gerekmez; riskli yapı, riskli alanın içinde de dışında da olabilir.

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.2/1-d (Tanımlar)

“d) Riskli yapı: Riskli alan içinde veya dışında olup ekonomik ömrünü tamamlamış olan ya da yıkılma veya ağır hasar görme riski taşıdığı ilmî ve teknik verilere dayanılarak tespit edilen yapıyı,”

7471 sayılı Kanunla 2023’te yapılan değişiklikten sonra işlemleri yürüten başlıca merci Kentsel Dönüşüm Başkanlığıdır (“Başkanlık”); “İdare” ise belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeleri, bu sınırlar dışında il özel idarelerini, büyükşehirlerde büyükşehir belediyelerini ve Bakanlık tarafından yetkilendirilmesi hâlinde büyükşehir belediyesi sınırları içindeki ilçe belediyelerini ifade eder (m.2/1-b).

Riskli Yapı Tespiti ve Tebliğ

Riskli yapı tespiti öncelikle yapı malikleri veya kanuni temsilcileri tarafından, masrafı kendilerine ait olmak üzere Başkanlıkça lisanslandırılan kurum ve kuruluşlara yaptırılır ve sonuç Başkanlığa veya İdareye bildirilir (m.3/1). Başkanlık veya İdare tespiti resen de yapabilir ya da maliklere süre vererek isteyebilir; süre içinde yaptırılmazsa tespit idarece yapılır veya yaptırılır. Tespitin engellenmesi hâlinde mülki idare amirinin yazılı iznine dayanılarak kolluk desteğiyle kapalı kapılar açılarak tespit yapılabilir.

Sonuç tapuya bildirilir ve hak sahiplerine özel bir yolla duyurulur.

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.3/2 (Tespit, taşınmaz devri ve tescil)

“Riskli yapılar, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde belirtilmek üzere, tespit tarihinden itibaren en geç on iş günü içinde Başkanlık veya İdare tarafından ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir ve ayni ve şahsi hak sahiplerine tebliğ yerine kaim olmak üzere, tespite ilişkin bilgileri ihtiva eden tutanak yapıya asılır, maliklere e-Devlet Kapısı üzerinden bildirilir ve ilgili muhtarlıkta on beş gün süre ile ilan edilir. Riskli yapı tespit işlemi, muhtarlıkta yapılan ilanın son günü ayni ve şahsi hak sahiplerine tebliğ edilmiş sayılır.”

Ayrıca tebligat beklemek süre kaybına yol açabilir; süreler ilanın son gününden itibaren işleyebilir. Kanun aynı yapı hakkında ikinci kez tespit yapılmasını lisanslı kuruluş için uyarı cezası gerektiren fiiller arasında saydığından (m.3/8-a), tespite karşı Kanunda öngörülen yol itirazdır (m.3/1).

Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Teknik Heyet

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.3/1 (Tespit, taşınmaz devri ve tescil)

“Riskli yapı tespitlerine karşı maliklerce veya kanuni temsilcilerince on beş gün içinde itiraz edilebilir. Bu itirazlar, Başkanlığın talebi üzerine, üniversitelerce ilgili meslek disiplini öğretim üyeleri arasından görevlendirilecek dört ve Bakanlıkta/Başkanlıkta görevli üç kişinin iştiraki ile teşkil edilen teknik heyetler tarafından incelenip karara bağlanır.”

İtiraz süresi on beş gündür. Kanun itiraz hakkını maliklere ve kanuni temsilcilerine tanır; tespit, şahsi hak sahiplerine (kiracı gibi) de tebliğ edilmiş sayılır (m.3/2), ancak bunlar Kanun metninde itiraz edebilecekler arasında sayılmaz. Bir kiracının riskli yapı kararına karşı açtığı davada Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, ehliyet yönünden verilen ret kararını bozmuş; dosyayı yeniden inceleyen Danıştay 6. Dairesi davayı esasa girmeden süre aşımı nedeniyle reddetmiştir (aşağıda).

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun onadığı Daire gerekçesinde incelenen Uygulama Yönetmeliği düzenlemesine göre her malik itiraz edebilir, ancak itiraz karara bağlandıktan sonra yapılan yeni itirazlar incelenmez; teknik heyet gerektiğinde yerinde inceleme yaparak yapının tespit tarihindeki durumuna göre karar verir ve gerçeği gizlemeye yönelik sonradan yapılan uygulamalar dikkate alınmaz. Yönetmeliğin güncel metni ayrıca kontrol edilmelidir.

Kendiliğinden çöken ya da heyelan, su baskını, yangın, patlama gibi sebeplerle ağır hasar gören veya bu riski taşıyan yapıların bulunduğu alanlarda Başkanlık dönüşümü maliklerin muvafakatini aramadan resen yürütebilir (m.6/A/1). Bu hâlde süreler çok kısadır:

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.6/A/2 (Uygulamaların resen yapılması)

“Riskli olarak tespit/kabul edilen yapıların listesi tebliğ yerine kaim olmak üzere, bu yapıların kapısına asılır ve ilgili muhtarlıkta iki gün süre ile ilan edilir. Riskli yapı tespiti işlemi bu ilan ile maliklere şahsen tebliğ edilmiş sayılır. Riskli yapı tespitlerine karşı maliklerce veya kanuni temsilcilerince iki gün içinde itiraz edilebilir ve itirazlar üç gün içerisinde teknik heyetler tarafından incelenip karara bağlanır.”

Dava Yolları ve Süreler

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.6/9 (Uygulama işlemleri)

“Bu Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu uyarınca dava açılabilir.”

Riskli yapı tespiti, itiraz üzerine verilen teknik heyet kararı ve arsa payının açık artırmayla satışı gibi Kanun uyarınca idarece tesis edilen işlemlere karşı idare mahkemesinde iptal davası açılır. Süre, İdari Yargılama Usulü Kanunu’ndaki genel altmış gün değil, otuz gündür. İptal davasının genel şartları için İdari Yargıda İptal Davası rehberine bakılabilir.

Danıştay Kararı
Danıştay 6. Daire, 2020/5348 E., 2023/1905 K., 23.02.2023 (ilk derece sıfatıyla verilmiş; temyiz yolu açık, kesinleşmemiş olabilir)

“6306 sayılı Kanun gereğince tesis edilen işlemlere karşı dava açma süresinin otuz gün olduğu ve uygulama işlemine dayanak düzenleyici işlemlere karşı da uygulama işleminin dava açma süresi içerisinde dava açılması gerektiğinden”

Bu dosyada riskli yapı kararını malikin noter ihtarnamesiyle öğrenen kiracının yaklaşık iki buçuk ay sonra açtığı dava süre aşımı nedeniyle reddedilmiştir. Dayanak yönetmelik hükmüne de dava açılacaksa bu, uygulama işleminin otuz günlük süresi içinde yapılmalıdır.

Paydaşların çoğunlukla aldığı karar ise gerçek kişiler arasındaki bir karardır; idare bu kararın tarafı değildir. Danıştay bu nedenle çoğunluk kararına karşı adli yargıda, bu karara dayanan idari işlemlere karşı idari yargıda dava açılabileceğini kabul eder (aşağıdaki karar kutuları).

Tahliye ve Yıkım

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.5/3 (Tahliye ve yıktırma)

“Riskli yapıların yıktırılması için, bu yapıların maliklerine doksan günden fazla olmamak üzere süre verilir. Bu süre içinde yapı, malik tarafından yıktırılmadığı takdirde, yapının idari makamlarca yıktırılacağı bildirilir.”

7471 sayılı Kanundan önceki metin “altmış günden az olmamak üzere” süre öngörüyordu; güncel metin doksan günü üst sınır olarak koyar. Malikler verilen süre içinde de yıktırmazsa tahliye ve yıktırma, mahallî idarelerin iştirakiyle mülki amirlerce yapılır veya yaptırılır; Başkanlık bu işleri bizzat da yürütebilir (m.5/3-4). Tahliyenin engellenmesi hâlinde mülki idare amirinin yazılı izniyle kolluk desteğinden yararlanılır. Başkanlık veya İdarenin yaptığı ya da yaptırdığı tespit, tahliye ve yıktırma masrafları hisseleri oranında maliklerden 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir (m.5/4).

Tahliye ve yıktırmaya ilişkin tebligat da tespitteki gibi tutanağın yapıya asılması, e-Devlet bildirimi ve muhtarlıkta on beş günlük ilanla yapılır; ilanın son günü tebliğ tarihi sayılır (m.5/5).

Salt Çoğunluk Kararı ve Katılmayan Malikin Payı

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.6/1 (Uygulama işlemleri)

“Bu çerçevede riskli alanlar ve rezerv yapı alanlarında uygulama yapılan etap veya adada, riskli yapılarda ise bu yapıların bulunduğu parsellerde, yapılar yıktırılmadan önce, … yeniden bina yaptırılmasına, payların satışına, kat karşılığı veya hasılat paylaşımı ve diğer usuller ile yeniden değerlendirilmesine, yapının paydaşı olup olmadıkları gözetilmeksizin sahip oldukları hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu ile karar verilir.

… Hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu ile alınan karara katılmayanların arsa payları, Başkanlıkça rayiç değeri tespit ettirilerek ve bu değerden az olmamak üzere anlaşma sağlayan diğer paydaşlara açık artırma usulü ile satılır.”

Oran: “Salt çoğunluk” ibaresi 7471 sayılı Kanunla “en az üçte iki” yerine getirilmiştir; değişiklik 9/11/2023’te yürürlüğe girmiştir. Oran kişi sayısına göre değil, hisseler oranında hesaplanır; karar yapı yıktırılmadan önce de alınabilir. Bu tarihten önce verilen ve aşağıda aktarılan kararlar o dönemki metne göre üçte iki çoğunluktan söz eder.

Bildirim: Çoğunluk, karar ve anlaşma şartlarını içeren teklifi ya da teklifin incelenebileceği yeri karara katılmayan maliklere noter aracılığıyla veya muhtarlıkta on beş gün ilan ederek bildirir; ilanın son günü bildirim tarihi sayılır. Bildirimde, on beş gün içinde teklif incelenmez veya kabul edilmezse arsa payının Kanun kapsamında satılacağı belirtilir.

Satış: Riskli yapılarda satış, anlaşan paydaşlara ya da anlaşmaya uyulmasını kabul eden üçüncü kişilere yapılıncaya kadar tekrarlanır. Payın üzerindeki ipotek, ihtiyati haciz, haciz ve intifa hakkı gibi haklar satıştan sonra satış bedeli üzerinde devam eder.

Satışın iptali: Satış, bedelin eksik hesaplandığı gerekçesi dışındaki bir sebeple yargı kararıyla iptal edilirse pay, üçüncü kişiye devredilmemiş ve eski malik adına tescili imkânsız hâle gelmemişse resen eski malik adına tescil edilir; satış bedeli iade edilinceye kadar alıcı lehine kanuni ipotek kurulur. İptal bedelin eksik hesaplanmasına dayanıyorsa pay geri dönmez; aradaki fark payı satın alan malik tarafından eski malike ödenir.

Ortaklığın giderilmesi ve kamulaştırma: Yıkımdan sonra arsa hâline gelen taşınmazda ortaklığın giderilmesi davası açılabilir; ancak bu dava, salt çoğunlukla karar alınmasına ve bu karara göre işlem yapılmasına engel değildir (m.6/16). Davanın genel kuralları Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) rehberinde anlatılmıştır. Bina yıkılmış arsanın maliklerine yapılan tebligatı izleyen otuz gün içinde salt çoğunlukla anlaşma sağlanamazsa Başkanlık, TOKİ veya İdare acele kamulaştırma yoluna da gidebilir (m.6/2); bu konuda Kamulaştırma ve Malikin Hakları yazısına bakılabilir.

Danıştay Kararı
Danıştay 6. Daire, 2022/8593 E., 2023/3635 K., 11.04.2023 (arsa payı satışına karşı açılan davada bozma)

“arsa payı maliklerinin yeni yapının paylaşımına ilişkin olarak aldığı kararın, dava konusu satış işleminden önce alınması gerekli ve gerçek kişiler arasında alınan bir karar olduğu, bu kararda idarenin taraf olmadığı … adli yargı yerinde verilecek kararın bekletici mesele yapılabileceği gibi satış işleminden önce alınan kararların ve yapılan işlemlerin (arsa paydaşlarınca alınan kararlar, tebligat, ihtar, bedel tespiti vd.) dava konusu satış işleminin hukuki durumuna etkisinin … keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.”

Karar, satışın 20.01.2021’de yapıldığı ve en az üçte iki çoğunluk kuralının geçerli olduğu döneme ilişkindir; bugün oran salt çoğunluktur.

Bölge idare mahkemesi, paylaşımın hakkaniyete aykırı olduğunu krokiden ve fotoğraflardan çıkararak satışı keşif yapmadan iptal etmişti. Daire bu kararı bozmuş; rayiç değerin bilirkişi kurulunca satış tarihindeki nitelik, emsal satışlar ve imar verileri gibi nesnel ölçütlere göre belirlenmesini aramıştır.

Maliklerin ve Kiracıların Hakları

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.5/1 (Tahliye ve yıktırma)

“Riskli yapıların yıktırılmasında ve bunların bulunduğu alanlar ile riskli alanlar ve rezerv yapı alanlarındaki uygulamalarda, öncelikli olarak malikler ile anlaşma yoluna gidilmesi esastır.

… Anlaşma ile tahliye edilen yapıların maliklerine, kiracılarına ve yapıda ikamet etmek şartıyla sınırlı ayni hak sahiplerine geçici konut veya işyeri tahsisi ya da kira yardımı ve yapım için yardım yapılabilir.”

Hükümdeki ifade “yapılabilir”dir; Kanun bu yardımlar için tutar ya da süre belirlemez. Yapım yardımının usul ve esaslarını Cumhurbaşkanı belirler (m.5/1). Uygulamanın gerektirmesi hâlinde yapıyı kullanan diğer kişilere de bu yardımlar yapılabilir (m.5/2). Yardımın türü, tutarı ve şartları başvuru tarihinde yürürlükte olan ikincil düzenlemelere göre ilgili idareden öğrenilmelidir.

İlgili Kanun Hükmü — 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun m.6/3 (Uygulama işlemleri)

“Anlaşma ile tahliye edilen, yıktırılan veya kamulaştırılan yapıların maliklerine ve malik olmasalar bile bu yapılarda kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak en az bir yıldır ikamet ettiği veya bunlarda işyeri bulunduğu tespit edilenlere konut, işyeri, arsa veya dönüşüm projeleri özel hesabından kredi veya mülkiyet ya da sınırlı ayni hak sağlayan ve usul ve esasları Başkanlıkça belirlenen konut sertifikası verilebilir.”

Kiracı bakımından belirleyici ölçüt, yapıda en az bir yıldır ikamet edilmesi ya da işyeri bulunmasıdır. 6/A maddesindeki acil uygulamalarda maliklere, kiracılara ve yapıda ikamet eden sınırlı ayni hak sahiplerine taşınma yardımı yapılabilir (m.6/A/3).

Yargı Kararlarında Riskli Yapı ve Çoğunluk Kararı

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu Kararı (onanan Altıncı Daire gerekçesi)
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, 2022/1040 E., 2023/301 K., 22.02.2023 (yönetmelik hükümlerine karşı açılan davada Daire kararının onanması)

“her malikin itiraz etme hakkının olduğu, ancak itiraz karara bağlandıktan sonra yapılacak yeni itirazların incelenmeyeceği, bu tür itirazların incelenmesinin birbiriyle çelişen kararların ortaya çıkmasına ve karışıklığa yol açacağı; ayrıca, itiraz üzerine verilen karara karşı bütün maliklerin dava açma hakkının da olduğu … maliklerin üçte iki çoğunluk ile aldıkları karara karşı, adli yargıda; bu karara dayanılarak tesis edilen idari işlemlere karşı ise idari yargıda dava açma hakkının da her zaman bulunduğu”

Kurul, 6306 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği hükümlerine karşı açılan davada kısmen karar verilmesine yer olmadığına, kısmen davanın reddine ilişkin Altıncı Daire kararını onamıştır. Gerekçede geçen üçte iki oranı 7471 sayılı Kanundan önceki metne aittir; bugün oran salt çoğunluktur. Yargı yolu ayrımına ve teknik heyet itirazına ilişkin değerlendirmeyi değiştiren bir kanun hükmü veya sonraki bir karar taramada görülmedi.

Yargıtay Kararı (onanan bölge adliye mahkemesi gerekçesi ve Dairenin değerlendirmesi)
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, 2024/8181 E., 2025/2657 K., 27.02.2025 (kat malikleri kurulu kararının iptali davasında onama)

“6306 sayılı Kanun kapsamındaki binanın yıkılarak yeniden yapılmasına oybirliği ile değil en az üçte iki çoğunluk ile karar verilebileceği … İptali talep edilen toplantı tarihinde ana taşınmaza riskli yapı şerhi verildiği gözetildiğinde, iptali talep edilen toplantıya ilişkin yeterli nisabın sağlandığı tespit edilmiştir.”

Sulh hukuk mahkemesinde görülen bu kat malikleri kurulu kararının iptali davasında ilk derece mahkemesi, bina ayakta olduğu için 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu m.45 uyarınca oybirliği aramıştı; bölge adliye mahkemesi davayı reddetmiş, Yargıtay da bu kararı onamıştır. Daire, nisabın yeterli olduğunu toplantı tarihinde ana taşınmazın kaydında riskli yapı şerhi bulunmasını gözeterek belirtmiştir; üçte iki ölçüsü bölge adliye mahkemesinin gerekçesidir. Toplantı 2022’de yapıldığından üçte iki oranı uygulanmıştır; bugün oran salt çoğunluktur. Kat malikleri kurulu kararlarına karşı genel yollar için Kat Mülkiyetinde Yönetim rehberine bakılabilir.

Uygulamada Dikkat Edilecekler

  • Tapu kaydını, e-Devlet bildirimlerini ve muhtarlık ilanlarını izleyin: tespit ile tahliye ve yıktırma işlemleri muhtarlıktaki ilanın son günü tebliğ edilmiş sayılır.
  • İki süreyi ayırın: teknik heyete itiraz on beş gün (acil uygulamada iki gün), idare mahkemesinde dava tebliğden itibaren otuz gündür.
  • Danıştay’ın onadığı gerekçede incelenen Uygulama Yönetmeliği düzenlemesine göre teknik heyet yapının tespit tarihindeki durumuna göre karar verir; gerçeği gizlemeye yönelik sonradan yapılan uygulamalar dikkate alınmaz. Yönetmeliğin güncel metnini ayrıca kontrol edin.
  • Çoğunluğun teklifi bildirildiğinde on beş günlük süre işlemeye başlar; süre içinde incelenmeyen veya kabul edilmeyen teklif arsa payının satışına yol açar.
  • Danıştay’ın incelediği dosyada paylaşımın adil olmadığı iddiası adli yargıda, rayiç değerin düşüklüğü ve satışın hukuka aykırılığı iddiası idari yargıda ileri sürülmüş; iki dava birbirini etkilemiştir.
  • Yardımlar Kanunda “yapılabilir” biçiminde düzenlenmiştir; tutar ve şartları ilgili idareden öğrenin.

Sıkça Sorulan Sorular

Riskli yapı tespitine itiraz süresi kaç gündür?

Riskli yapı tespitine karşı malik veya kanuni temsilcisi on beş gün içinde itiraz edebilir; itirazı teknik heyet karara bağlar (6306 sayılı Kanun m.3/1). Tespit; tutanağın yapıya asılması, e-Devlet bildirimi ve muhtarlıkta on beş günlük ilanla duyurulur ve ilanın son günü tebliğ edilmiş sayılır. Kanunun 6/A maddesindeki acil uygulamalarda ise itiraz süresi iki gündür.

6306 sayılı Kanuna göre riskli yapı işlemlerine karşı idare mahkemesinde dava açma süresi kaç gündür?

Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde İdari Yargılama Usulü Kanunu’na göre dava açılabilir (m.6/9). Danıştay 6. Dairesi, kesinleşmemiş olabilecek bir ilk derece kararında riskli yapı kararına karşı bu süreyi uygulamış ve süresinden sonra açılan davayı reddetmiştir. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun onadığı Daire gerekçesine göre teknik heyetin itiraz kararına karşı bütün maliklerin dava açma hakkı vardır.

6306 sayılı Kanuna göre riskli yapıda yeni bina yapılması için kat maliklerinin ne kadarının kararı yeterlidir?

Yeniden bina yaptırılmasına, payların satışına ve kat karşılığı gibi değerlendirme usullerine, yapının paydaşı olup olmadıklarına bakılmaksızın hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğuyla karar verilir (m.6/1). Oran kişi sayısına göre değil, arsa payına göre hesaplanır. Bu oran 7471 sayılı Kanunla getirilmiştir; 9/11/2023 öncesindeki metin en az üçte iki çoğunluk arıyordu.

Riskli yapıda çoğunluk kararına katılmayan kat malikinin arsa payına ne olur?

Çoğunluk, karar ve anlaşma şartlarını içeren teklifi karara katılmayan malike noter aracılığıyla ya da muhtarlıkta on beş gün ilan ederek bildirir. On beş gün içinde teklif incelenmez veya kabul edilmezse arsa payı, Başkanlıkça tespit ettirilen rayiç değerden az olmamak üzere anlaşan paydaşlara açık artırmayla satılır (m.6/1). Satış işlemine karşı idare mahkemesinde dava açılabilir; Danıştay rayiç değerin keşif ve bilirkişi incelemesiyle belirlenmesini aramıştır.

Riskli yapı tespit edilen binadaki kiracının 6306 sayılı Kanuna göre hakları nelerdir?

Tespit, Kanundaki özel usulle ayni ve şahsi hak sahiplerine (kiracı gibi) tebliğ edilmiş sayılır (m.3/2). Anlaşma ile tahliye edilen yapıların kiracılarına geçici konut veya işyeri tahsisi ya da kira yardımı yapılabilir (m.5/1); en az bir yıldır ikamet eden ya da işyeri bulunan kiracıya konut, işyeri, kredi veya konut sertifikası verilebilir (m.6/3). Kanun bu yardımlar için tutar belirlemez ve itiraz hakkını maliklere tanır.

Riskli yapıda malik çoğunluğunun kararına ve arsa payı satışına karşı hangi yargı yolunda dava açılır?

Danıştay’a göre paydaşların çoğunlukla aldığı karar gerçek kişiler arasında alınan, idarenin taraf olmadığı bir karardır; buna karşı adli yargıda dava açılır. Bu karara dayanılarak tesis edilen idari işlemlere, örneğin arsa payının açık artırmayla satışına karşı ise idari yargıda dava açılır. Danıştay 6. Dairesi, adli yargıdaki davanın sonucunun satış işlemine karşı açılan davada bekletici mesele yapılabileceğini kabul etmiştir.

İlgili Makaleler

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi’nden, kararlar resmî karar veri tabanından alınmıştır. Aktarılan kararlar büronun taraf olduğu dosyalar değildir.

Yazar:

Bu konuda sorunuz varsa

Bu yazıyı Av. Bayram Can Çapar hazırladı. Av. Bayram Can Çapar · ÇAPAR Hukuk olarak Denizli, İzmir, Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, İstanbul ve Ankara'da ekibimizle avukatlık hizmeti veririz.

0258 241 55 54 · info@capar.av.tr · Mesaj gönder

Gayrimenkul Hukuku alanındaki diğer makaleler

Tüm Gayrimenkul Hukuku makaleleri →

Anahtar kavramlar: riskli yapı tespitine itiraz · 6306 sayılı kanun · kentsel dönüşüm kat maliklerinin hakları · riskli yapı itiraz süresi · riskli yapı dava süresi · teknik heyet · salt çoğunluk kararı · arsa payı açık artırma satışı · riskli yapı tahliye ve yıkım · kentsel dönüşüm kira yardımı · riskli yapı kiracı hakları

Kaynak gösterimi: Av. Bayram Can Çapar, “Riskli Yapı Tespiti ve 6306 Sayılı Kanun: Maliklerin Hakları, Uzlaşma ve Dava Yolları”, ÇAPAR Hukuk, 2026-11-14, https://capar.av.tr/makale/riskli-yapi-tespiti-ve-6306-sayili-kanun-maliklerin-haklari

← Tüm makaleler

Güncel Makaleler

Tüm makaleler ›