İçeriğe geç
0258 241 55 54Görüşme Talep Et
TR EN
Yayın: · 6 dk okuma

Son gözden geçirme:

Karar Notu

İstinaf: Ortaklıktan Çıkma ile Ayrılma Akçesi Birlikte İstenirse Zorunlu Arabuluculuk Aranmaz

Yazı boyutuTema

Kısa cevap: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesine göre limited şirket ortağı, haklı sebeple çıkmayı (TTK m.638/2) ve ayrılma akçesini (TTK m.641) aynı şirkete karşı tek dilekçeyle istediğinde ayrılma akçesi için ayrıca arabulucuya başvurmak zorunda değildir; mahkeme talepleri ayırmadan birlikte inceler. Daire, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin aynı yöndeki kararına atıf yapmıştır. İki talep yine de ayrı davadır: her biri için ayrı harç ve ayrı vekâlet ücreti söz konusudur. Karar temyiz yolu açık olarak verilmiştir ve bu yazının tarihi itibarıyla kesinleşmemiştir.

Kısaca

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesine göre haklı sebeple çıkma ve ayrılma akçesi aynı şirkete karşı birlikte istendiğinde dava şartı arabuluculuk aranmaz ve talepler ayrılmaz; ancak iki talep için ayrı harç ve ayrı vekâlet ücreti gerekir. Karar kesinleşmemiştir.

Haklı sebeple çıkma ve ayrılma akçesi aynı şirkete karşı birlikte istendiğinde dava şartı arabuluculuk aranmaz; iki talep için ayrı harç ve ayrı vekâlet ücreti gerekir.

Uyuşmazlık

Davacı ortak, şirket müdürü olan eski eşiyle husumeti nedeniyle şirkete alınmadığını ve kendisine bilgi verilmediğini ileri sürerek haklı sebeple ortaklıktan çıkmasına ve şimdilik 1.000 TL ayrılma akçesinin belirsiz alacak olarak ödenmesine karar verilmesini istedi. Davacı sonra davadan feragat etti; Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi davayı feragat nedeniyle reddetti ve davalı lehine tek vekâlet ücretine hükmetti. Davalı şirket istinafta, dava öncesi arabuluculukta yalnız çıkma talebinin görüşüldüğünü, ayrılma akçesi talebinin tefrik edilip dava şartı yokluğundan reddedilmesi ve iki ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürdü.

Kararın Sonucu

Daire 11.06.2026 tarihinde oybirliğiyle istinaf başvurusunu kısmen kabul etti ve ilk derece kararını vekâlet ücreti yönünden düzeltmek üzere kaldırdı (HMK m.353/1-b-2). Dava yine feragat nedeniyle reddedildi; iki talep için ayrı karar harcı alındı, ayrılma akçesi (kararda “çıkma payı”) talebi için 1.000 TL, çıkma talebi için ayrıca 45.000 TL maktu vekâlet ücretine hükmedildi. Arabuluculuk ve tefrik yönündeki istinaf sebepleri yerinde görülmedi.

Gerekçe

Daire, aynı davalıya karşı birlikte ileri sürülen iki talebi HMK m.110 anlamında davaların yığılması olarak nitelendirdi:

Bölge Adliye Mahkemesi Kararı

“Somut olayda da davacı, davalıya karşı şirket ortaklığından çıkma ve çıkma payı alacağının tahsilini talep etmiş olup iki talep bakımından objektif dava birleşmesi söz konusudur. Şirket ortaklığından çıkma talebi, konusu para ile değerlendirilemediğinden maktu harca ve maktu vekalet ücretine tabidir. Çıkma payı alacağının tahsili talebi ise nispi harca ve nispi vekalet ücretine tabidir.”

Arabuluculuk sorusunda Daire şu sonuca vardı:

Bölge Adliye Mahkemesi Kararı

“… uyuşmazlığın ne şekilde çözümleneceğine ilişkin bir hüküm bulunmamakta ise de Anayasa uyarınca, uyuşmazlığın çözümünde asıl olanın mahkemenin yargılaması olduğu dikkate alındığında, aralarında bağlantı bulunan, miktara tabi olan ve olmayan talepleri bir arada içeren talep yığılmasının söz konusu olduğu davaların zorunlu arabuluculuğa tabi olmaksızın mahkemece çözüme kavuşturulması gerekir … Bu sebeple objektif dava yığılması olan ve talepleri arasında bağlantı bulunan eldeki davada arabuluculuğa başvurulması da esasen zorunlu olmadığından, davanın tefriki de söz konusu değildir.”

Taleplerin bağımsızlığı vekâlet ücretinde de sonuç doğurdu:

Bölge Adliye Mahkemesi Kararı

“Bu sebeple davacının şirket ortaklığından çıkma talebi bakımından dava maktu harca tabi olup bu talebin de feragat nedeniyle reddine karar verilmesi sebebiyle davalı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken tek vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.”

Kararın Önemi ve Uygulamaya Etkisi

Karar yeni bir ilke koymuyor, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin çizgisini uyguluyor. Daire, çıkma ve çıkma payı istenen bir davada arabuluculuk yokluğundan verilen usulden ret kararını bozmuş (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/7524 E., 2022/2040 K., 17.03.2022), aynı ilkeyi tapu iptali ile ecrimisil taleplerinin birlikte istendiği bir davada da uygulamıştır (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2025/5093 E., 2026/1800 K., 30.03.2026).

Sınırı Hukuk Genel Kurulu çizmiştir: talepler aynı davalıya yöneltilmemişse davaların yığılması oluşmaz; davalar ayrılır ve dava şartları her biri için ayrı incelenir. Kurul, şartları olmadan talepleri birleştirerek arabuluculuğu aşma girişimini dürüstlük kuralına aykırı saymıştır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 2025/40 E., 2025/689 K., 05.11.2025). Kurul aynı davalıya yöneltilen talepler hakkında hüküm kurmamış, ancak HMK m.110 gerekçesinden dava şartlarının her talep bakımından ayrı belirleneceğini aktarmıştır. Somut olayda iki talep de aynı şirkete yöneltilmiştir.

Dikkat: Uygulama tek tip değildir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, çıkma ve ayrılma akçesi talepli ilk davanın arabulucuya başvurulmadan açıldığı için usulden reddedilip arabuluculuk sonrası yeniden açıldığı bir dosyada “aynı davanın arabuluculuğa tabi olması” ifadesini kullanmış; arabuluculuğun zorunlu olup olmadığını ise tartışmamış, onamayı temyiz edenin sıfatı ve aleyhe bozma yasağı kapsamında vermiştir (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2025/5483 E., 2026/2281 K., 21.04.2026). Çıkma talebi olmadan yalnız ayrılma akçesi ve kâr payı istenen bir davada ise arabuluculuk dava şartı aranmış, bu yöndeki bölge adliye mahkemesi kararı onanmıştır (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/2451 E., 2024/4870 K., 10.06.2024). İstanbul kararı kesinleşmediğinden Yargıtay incelemesinin sonucu ayrıca izlenmelidir.

İlgili Mevzuat

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.5/A/1 (Dava şartı olarak arabuluculuk)

“(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.”

İlgili Kanun Hükmü — 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.110 (Davaların yığılması)

“(1) Davacı, aynı davalıya karşı olan, birbirinden bağımsız birden fazla asli talebini, aynı dava dilekçesinde ileri sürebilir. Bunun için, birlikte dava edilen taleplerin tamamının aynı yargı çeşidi içinde yer alması ve taleplerin tümü bakımından ortak yetkili bir mahkemenin bulunması şarttır.”

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.638/2 (Çıkma)

“(2) Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir. …”

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.641/1 (Ayrılma akçesi)

“(1) Ortak şirketten ayrıldığı takdirde, esas sermaye payının gerçek değerine uyan ayrılma akçesini istem hakkını haizdir.”

Sıkça Sorulan Sorular

Ortaklıktan çıkma davası açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu mu?

Çıkma talebinin konusu bir miktar para olmadığından bu talep tek başına TTK m.5/A kapsamına girmez. Ayrılma akçesi de aynı şirkete karşı aynı dilekçede istenirse, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin çizgisine ve bu karara göre talepler arabuluculuğa tabi olmaksızın birlikte incelenir. Karar kesinleşmemiştir; aksi yönde ilk derece kararları da görülmektedir.

Ortaklıktan ayrıldıktan sonra yalnız ayrılma akçesi istenirse arabuluculuk gerekir mi?

Evet. Bu durumda dava, konusu bir miktar para olan ticari bir alacak davasıdır ve dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır.

Mahkeme talepleri ayırıp ayrılma akçesini arabuluculuk yokluğundan reddedebilir mi?

Bu karara göre, talepler aynı davalıya yöneltilmiş ve bağlantılıysa hayır. Talepler farklı davalılara yöneltilmişse (ör. biri şirkete, diğeri müdüre) Hukuk Genel Kuruluna göre davalar ayrılır ve arabuluculuk şartı her dava için ayrı incelenir.

Birlikte açılan davada harç ve vekâlet ücreti nasıl belirlenir?

Her talep ayrı dava sayılır: çıkma talebi maktu, ayrılma akçesi talebi nispi harç ve vekâlet ücretine tabidir. Bu karara göre davadan feragatte davalı lehine iki ayrı vekâlet ücretine hükmedilir.

İlgili Makaleler

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi’nden, kararlar resmî karar veri tabanından alınmıştır. Aktarılan kararlar büronun taraf olduğu dosyalar değildir.

Yazar:

Bu konuda sorunuz varsa

Bu yazıyı Av. Bayram Can Çapar hazırladı. Av. Bayram Can Çapar · ÇAPAR Hukuk olarak Denizli, İzmir, Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, İstanbul ve Ankara'da ekibimizle avukatlık hizmeti veririz.

0258 241 55 54 · info@capar.av.tr · Mesaj gönder

Ticaret ve Şirketler Hukuku alanındaki diğer makaleler

Tüm Ticaret ve Şirketler Hukuku makaleleri →

Anahtar kavramlar: ortaklıktan çıkma arabuluculuk zorunlu mu · ortaklıktan çıkma davası arabuluculuk · ayrılma akçesi arabuluculuk · çıkma payı arabuluculuk · dava şartı arabuluculuk · TTK 5/A · TTK 638 · TTK 641 · davaların yığılması HMK 110 · talep yığılması arabuluculuk · ortaklıktan çıkma vekalet ücreti

Kaynak gösterimi: Av. Bayram Can Çapar, “İstinaf: Ortaklıktan Çıkma ile Ayrılma Akçesi Birlikte İstenirse Zorunlu Arabuluculuk Aranmaz”, ÇAPAR Hukuk, 2026-11-04, https://capar.av.tr/makale/ortakliktan-cikma-ve-ayrilma-akcesinde-arabuluculuk

← Tüm makaleler

Güncel Makaleler

Tüm makaleler ›