İçeriğe geç
0258 241 55 54Görüşme Talep Et
TR EN
Yayın: · 6 dk okuma

Son gözden geçirme:

Karar Notu

Yargıtay: Anonim Şirkette Pay Sahipliği Tespiti Davası Tüm Paylar Başkasındaysa Yalnız Şirkete Karşı Görülmez

Yazı boyutuTema

Kısa cevap: Yargıtay 11. Hukuk Dairesine göre anonim şirkette pay sahipliğinin tespiti davası yalnız şirkete açılmışsa ve dava tarihinde şirketin tüm payları dava dışı bir kişide görünüyorsa, verilecek karar o kişinin menfaatini ilgilendirir. Mahkeme davacıya o kişi aleyhine ayrı dava açması için süre vermeli ve davaları birleştirmeli; sonra önceki hazirun cetvellerini ve Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilen belgelerin sahteliği iddiasını da inceleyerek davacının dava tarihinde pay sahibi olup olmadığını ve payının miktarını belirlemelidir. Bu yapılmadan davayı reddeden ilk derece kararını yerinde bulan bölge adliye mahkemesi kararı oy birliğiyle bozuldu; dosya ilk derece mahkemesine gönderildi.

Kısaca

Yargıtay 11. Hukuk Dairesine göre anonim şirkette pay sahipliğinin tespiti davası yalnız şirkete açılmış, ancak dava tarihinde şirketin tüm payları dava dışı bir kişide görünüyorsa, verilecek karar o kişinin menfaatini ilgilendirdiğinden davacıya ona karşı ayrı dava açması için süre verilmeli ve davalar birleştirilmelidir. Ardından önceki hazirun cetvelleri ve Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilen belgelerin sahteliği iddiası da incelenerek davacının dava tarihinde pay sahibi olup olmadığı ve payının miktarı belirlenmelidir.

Pay sahipliğinin tespiti davası yalnız şirkete açılmış, şirketin tüm payları ise dava dışı bir kişide görünüyorsa mahkemenin izleyeceği yola ilişkin Yargıtay bozma kararı (hamiline paylar, TTK m.489).

Uyuşmazlık

Davacı, davalı anonim şirketin paylarının %87,4’ünü temsil eden hamiline yazılı hisse senetlerinin kendisine, kalanının ölen eşinin mirasına ait olduğunu ileri sürdü. Ona göre hamiline payların Merkezi Kayıt Sistemine (MKS) bildirilmesi için toplanan olağanüstü genel kurulda, çağrısı usulsüz tebliğ edilen davacının senetlerini süresinde ibraz etmediği gerekçesiyle bir kişi şirketin %100 pay sahibi hâline getirilmiş ve MKS’ye sahte belge ve bilgilerle bildirim yapılmıştı. Davacı payların kendisine ve terekeye ait olduğunun tespitini, MKS’de ilanını ve ticaret siciline kaydını istedi; davayı yalnız şirkete açtı.

Şirket, 2008 tarihli yönetim kurulu kararıyla bastırılan 55 küpür hamiline hisse senedinin tamamının şirketin tek pay sahibi olan kişide bulunduğunu ve MKS’ye kaydedildiğini savundu. İlk derece mahkemesi, davacının senetlerinde şirket ve yetkililerinin imza ve kaşesi bulunmadığını, dava dışı kişinin senetlerinin ise şekil unsurlarını taşıyıp Merkezi Kayıt Kuruluşunda (MKK) onun adına kayıtlı olduğunu belirterek davayı reddetti. Bölge adliye mahkemesi de bilirkişi raporuna dayanarak istinaf başvurusunu esastan reddetti.

Kararın Sonucu

Davacının temyizi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 07.09.2026 tarihinde bölge adliye mahkemesi kararını bozarak kaldırdı ve dosyayı HMK m.373/1 uyarınca ilk derece mahkemesine gönderdi. Karar oy birliğiyle verildi. Daire davacının pay sahibi olup olmadığına karar vermedi; bunun eksiksiz bir incelemeyle belirlenmesini istedi.

Gerekçe

Daire uyuşmazlığı, davacının önceki hazirun cetvellerinde gösterilen paylarını elden çıkarıp çıkarmadığı ve buna göre pay sahibi olup olmadığı noktasında topladı; ardından davanın kime yöneltildiğine baktı:

Yargıtay Kararı

“Somut olayda, davacı davalı şirkette murisinin payıyla birlikte %100 pay sahibi olduğunun tespitine dair işbu davayı sadece davalı şirkete yöneltmiştir. Ancak dava tarihi itibarı ile davalı şirketin tüm paylarının dava dışı ...'de bulunduğu, yani adı geçenin şirketin tek ortağı olduğu görülmektedir.”

Daire bundan usule ilişkin sonucu çıkardı:

Yargıtay Kararı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2026/244 E., 2026/4360 K., 07.09.2026 (tek pay sahibine karşı dava için süre ve birleştirme)

“Bu nedenle dava sonunda verilecek kararın, tek pay sahibi ...'nin menfaatini ilgilendireceği gözetilerek davacıya ... aleyhine ayrı bir dava açması için süre verilip bilahare eldeki dava ile birleştirildikten sonra …”

Birleştirmeden sonraki incelemenin kapsamını da belirledi:

Yargıtay Kararı

“… dosyaya sunulan 2022 yılı ve önceki yıllara ilişkin Yönetim Kurulu tarafından düzenlenmiş Genel Kurul toplantısı hazirun cetvellerinde davacının ve eşinin pay sahibi göründüğü, bir kısmında Yönetim Kurulu Başkanı olarak ...'nin imzasının da bulunduğu, davacının ve murisinin paylarının ...'ye geçişine ilişkin ... tarafından Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilen belgelerin sahteliğinin de davacı tarafından ileri sürdüğü gözetilerek tüm bu hususları kapsar şekilde yöntemine uygun değerledirme ile yapılacak inceleme sonucu dava tarihi itibarı ile davacının davalı şirkette hala pay sahibi olup olmadığı varsa miktarının ne olduğu denetime elverişli şekilde belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.”

Daire bu sonuç için kanun maddesi anmadı ve “husumet” kavramını kullanmadı; davanın reddini değil, davacıya süre verilmesini ve davaların birleştirilmesini öngördü.

Kararın Önemi ve Uygulamaya Etkisi

Karar, pay sahipliğinin tespiti davasının kime açılacağı sorusuna bir cevap veriyor: dava tarihinde şirketin tüm payları dava dışı bir kişide görünüyorsa yargılama yalnız şirkete karşı sonuçlandırılmamalı, o kişiye karşı açılacak davayla birlikte görülmelidir. Payların birden çok kişide göründüğü durumlar bu kararın konusu değildir.

Hamiline yazılı paylarda devir, şirket ve üçüncü kişiler hakkında ancak devralanın MKK’ya bildirimiyle hüküm ifade eder (TTK m.489/1). Bu dosyada davacı, paylarının geçişine ilişkin MKK’ya bildirilen belgelerin sahte olduğunu ileri sürmüştü. Bu karar karşısında, dava açılırken MKK kaydında ve şirket kayıtlarında pay sahibi görünen kişinin belirlenmesi önem taşır.

Aynı Daire bir hafta sonra, şirket yetkililerinin imzasını taşımayan bir belgeye dayanılan pay sahipliğinin tespiti davasında, ilk derece mahkemesinin aktif husumet yokluğundan verdiği ret kararını kaldırıp davayı esastan reddeden bölge adliye mahkemesi kararını ayrı gerekçe yazmadan onadı (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2026/954 E., 2026/4571 K., 14.09.2026). Orada davacının pay sahibi olup olmadığı, bölge adliye mahkemesince davanın esasına ilişkin bir soru olarak ele alındı.

Dikkat: Karar bir bozma kararıdır. Daire senetlerin geçerliliği, genel kurul çağrısı ve MKS bildiriminin hukuka uygunluğu hakkında görüş bildirmedi. Resmî karar veri tabanında 07.09.2026’dan sonra verilmiş Yargıtay kararlarının (11. Hukuk Dairesi ve Hukuk Genel Kurulu için 16.09.2026’ya kadar görünenler) arama özetleri üzerinden yapılan taramada bu ölçüden ayrılan bir karara rastlanmadı.

İlgili Mevzuat

İlgili Kanun Hükmü — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.489 (Hamiline yazılı pay senetlerinin devri)

“(1) Hamiline yazılı pay senetlerinin devri, şirket ve üçüncü kişiler hakkında, ancak zilyetliğin geçirilmesi suretiyle payı devralan tarafından Merkezi Kayıt Kuruluşuna yapılacak bildirimle hüküm ifade eder. Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirimde bulunulmaması hâlinde, hamiline yazılı pay senedine sahip olanlar, bu Kanundan doğan paya bağlı haklarını gerekli bildirim yapılıncaya kadar kullanamaz.

(2) Hamiline yazılı pay senedine bağlı hakların şirkete ve üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesinde Merkezi Kayıt Kuruluşuna yapılan bildirim tarihi esas alınır.”

Madde 2020’de 7262 sayılı Kanunla değiştirilmiştir. Nama yazılı paylar için nama yazılı pay devri yazısına, senede bağlanmamış paylar için pay senedi basılmamış hissenin devri notuna bakılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Pay sahipliğinin tespiti davası kime karşı açılır?

Bu kararın dosyasında dava yalnız şirkete açılmıştı ve dava tarihinde şirketin tüm payları dava dışı bir kişide görünüyordu. Daireye göre verilecek karar o kişinin menfaatini ilgilendirdiğinden davacıya ona karşı ayrı dava açması için süre verilmeli ve davalar birleştirilmelidir.

Tek pay sahibi davada yer almıyorsa dava reddedilir mi?

Bu kararda Daire ret değil, davacıya süre verilmesini ve davaların birleştirilmesini öngördü; bu yapılmadan verilen karar eksik inceleme nedeniyle bozuldu.

Davalar birleştirildikten sonra mahkeme neyi incelemelidir?

Daireye göre 2022 ve önceki yıllara ait hazirun cetvelleri ile Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilen belgelerin sahte olduğu iddiası gözetilerek davacının dava tarihinde hâlâ pay sahibi olup olmadığı ve payının miktarı denetime elverişli biçimde belirlenmelidir.

Bu karar davacıyı pay sahibi saydı mı?

Hayır. Karar bir bozma kararıdır; dosya ilk derece mahkemesine gönderildi ve davacının pay sahibi olup olmadığı yapılacak incelemeye bırakıldı.

İlgili Makaleler

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi’nden, kararlar resmî karar veri tabanından alınmıştır. Aktarılan kararlar büronun taraf olduğu dosyalar değildir.

Yazar:

Bu konuda sorunuz varsa

Bu yazıyı Av. Bayram Can Çapar hazırladı. Av. Bayram Can Çapar · ÇAPAR Hukuk olarak Denizli, İzmir, Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, İstanbul ve Ankara'da ekibimizle avukatlık hizmeti veririz.

0258 241 55 54 · info@capar.av.tr · Mesaj gönder

Ticaret ve Şirketler Hukuku alanındaki diğer makaleler

Tüm Ticaret ve Şirketler Hukuku makaleleri →

Anahtar kavramlar: pay sahipliğinin tespiti davası · anonim şirkette pay sahipliğinin tespiti · pay sahipliği tespiti davası kime açılır · pay sahipliğinin tespitinde pasif husumet · tek pay sahibine karşı dava · davaların birleştirilmesi · hamiline yazılı pay senedi · Merkezi Kayıt Kuruluşu bildirimi · TTK 489 hamiline pay devri · hazirun cetveli pay sahipliği

Kaynak gösterimi: Av. Bayram Can Çapar, “Yargıtay: Anonim Şirkette Pay Sahipliği Tespiti Davası Tüm Paylar Başkasındaysa Yalnız Şirkete Karşı Görülmez”, ÇAPAR Hukuk, 2026-11-07, https://capar.av.tr/makale/pay-sahipliginin-tespiti-davasi-yalniz-sirkete-karsi-sonuclandirilamaz

← Tüm makaleler

Güncel Makaleler

Tüm makaleler ›