İçeriğe geç
0258 241 55 54Görüşme Talep Et
TR EN
Yayın: · 6 dk okuma

Son gözden geçirme:

Karar Notu

Danıştay: Profesör Atama İptal Davasında Bilirkişiler Adayların Üstünlüğünde Ayrışırsa Yeni Heyet Kurulmalı

Yazı boyutuTema

Kısa cevap: Danıştay 8. Daire 02.02.2026 tarihli kararında, iki adayın da ilan şartlarını taşıdığı bir profesör kadrosu atamasında idarenin yalnız şekli şartlarla yetinemeyeceğini, adayları liyakat ve bilimsel yetkinlik bakımından objektif ve denetlenebilir ölçütlerle karşılaştırması gerektiğini belirtti. Bilirkişi heyeti hangi adayın üstün olduğunda bölündüğünden, farklı kişilerden oluşacak yeni bir heyetin nitelik yönünden karşılaştırmalı incelemesini zorunlu gördü ve davayı takdir yetkisi gerekçesiyle reddeden bölge idare mahkemesi kararını kesin olarak ve oybirliğiyle bozdu. Karar davacının atanması sonucunu doğurmaz; dosya yeniden karar için bölge idare mahkemesine döndü.

Kısaca

Danıştay 8. Daire, iki adayın da ilan şartlarını taşıdığı bir profesör kadrosu atamasında idarenin adayları liyakat ve bilimsel yetkinlik bakımından objektif ve denetlenebilir ölçütlerle karşılaştırması gerektiğini belirtti. Bilirkişi heyeti hangi adayın üstün olduğunda bölündüğü için uyuşmazlığın farklı kişilerden oluşacak yeni bir heyetin raporuyla çözülmesi gerektiğine karar vererek bölge idare mahkemesinin ret kararını kesin olarak ve oybirliğiyle bozdu.

Danıştay 8. Daire, iki adayın da şartları taşıdığı bir profesör kadrosu atamasında bilirkişi heyeti hangi adayın üstün olduğunda bölündüğü için yeni bir heyetin raporunu zorunlu gördü.

Uyuşmazlık

Bir üniversitenin kamu yönetimi anabilim dalında, belirli bir alanda doçentlik ve belirli konularda çalışma ek koşuluyla bir profesör kadrosu ilan edildi. Başvuran iki adaydan öteki aday atandı; davacı, atanmamasına ve kadroya başka kişinin atanmasına ilişkin işlemlerin iptalini istedi.

İdare mahkemesinin yaptırdığı bilirkişi incelemesinde heyet oybirliğiyle iki adayın da koşulları sağladığını, davacının eserlerinin nicelik bakımından daha fazla olduğunu ve jüri üyelerinin tercihinin sübjektif düşüncelere dayandığını bildirdi. Yürütmeyi durdurma aşamasında bölge idare mahkemesinin istemiyle alınan ek rapor ise oyçokluğuyla verildi: çoğunluk önceki görüşünü korudu, azlıktaki üye atanan adayın çalışmalarını daha üstün buldu ve öteki üyelerin teknik derinliğini eleştirdi. İdare mahkemesi işlemi iptal etti.

Bölge idare mahkemesi, iki adayın da şartları taşıdığını ve üniversitenin akademik ihtiyaç ve önceliklerini gözeterek takdir yetkisini kullandığını belirterek davayı reddetti. Davacı temyiz etti.

Kararın Sonucu

Danıştay 8. Daire temyiz istemini kabul ederek bölge idare mahkemesi kararını bozdu ve dosyayı yeniden karar verilmek üzere aynı mahkemeye gönderdi. Karar 02.02.2026 tarihinde kesin olarak ve oybirliğiyle verildi.

Gerekçe

Daire önce takdir yetkisinin sınırını çizdi:

Danıştay Kararı
Danıştay 8. Daire, 2025/4674 E., 2026/515 K., 02.02.2026 (Dairenin takdir yetkisine ilişkin gerekçesi)

“… idarelerin sahip olduğu takdir yetkisinin mutlak ve sınırsız olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı bulunduğu idare hukukunun yerleşik ilkelerindendir. … Bu bağlamda idarenin seçim yaparken yalnızca şekli şartların sağlanmış olmasını değil, adaylar arasında liyakat ve bilimsel yetkinlik bakımından objektif ve denetlenebilir ölçütlere dayalı bir değerlendirme yapması zorunludur.”

Daire, heyetteki görüş ayrılığını bu ölçüyle değerlendirdi:

Danıştay Kararı
Danıştay 8. Daire, 2025/4674 E., 2026/515 K., 02.02.2026 (Dairenin bilirkişi raporlarına ilişkin gerekçesi)

“Somut olayda, bilirkişi raporlarında her iki adayın da ilan şartlarını sağladığı belirtilmiş olmakla birlikte, adaylardan hangisinin nitelik itibarıyla daha üstün olduğu, bu üstünlüğün açık ve belirgin bir farklılık oluşturup oluşturmadığı ya da idarenin takdir yetkisi kapsamında değerlendirilebilecek bir sınır içinde kalıp kalmadığı hususunda tereddüt bulunduğu anlaşılmaktadır. … Bilirkişi heyeti üyeleri arasında bilimsel değerlendirme ölçütleri ve sonuç bakımından ortaya çıkan bu görüş ayrılığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunun yeterliliği ve sıhhati konusunda kuşku doğurmaktadır. Yargısal denetimin sağlıklı biçimde yapılabilmesi için teknik konularda çelişkiden uzak, açık ve gerekçeli bir bilirkişi değerlendirmesinin bulunması gerekmektedir.”

Sonuç olarak yeni heyet incelemesini zorunlu gördü:

Danıştay Kararı

“Bu itibarla, mevcut bilirkişi raporları arasındaki çelişkilerin giderilmesi amacıyla, alanında uzman ve farklı kişilerden oluşacak yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak; adayların bilimsel eser ve çalışmalarının ilan şartları da gözetilmek suretiyle nitelik yönünden ayrıntılı biçimde incelenmesi, objektif kriterler çerçevesinde karşılaştırmalı değerlendirme yapılması ve gerekirse somut ölçütlere dayalı puanlama yöntemi uygulanması, uyuşmazlığın çözümü bakımından zorunlu görülmektedir.”

Kararın Önemi ve Uygulamaya Etkisi

Kararda iki ayrı soru öne çıkıyor. İlki idarenin seçimidir: iki adayın da asgari şartları taşıması seçimi tek başına hukuka uygun kılmaz. İkincisi ispattır: karşılaştırma teknik bilgi gerektirdiğinden mahkeme bilirkişiye başvurur; bu dosyada heyetin bölünmesi, Daireye göre hükme esas raporun yeterliliğini kuşkulu kıldı.

Daire, puanı ya da eseri fazla olan adayın atanması gerektiği yönünde genel bir kural koymadı; tereddüt duyduğu nokta, üstünlüğün açık ve belirgin bir farklılık oluşturup oluşturmadığı ya da takdir yetkisi sınırında kalıp kalmadığıdır. Kararda atıf yapılmasa da değerlendirmemize göre bu ayrım, İdari Dava Daireleri Kurulu’nun esasta ve gerekçede oyçokluğuyla verdiği bir doçent kadrosu kararındaki genel bir tespitle birlikte okunabilir: Kurul’a göre adayların bilimsel çalışmaları birbirine çok yakın veya eşitse idarenin takdir hakkı önem kazanır (Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, 2025/9 E., 2025/3131 K., 11.12.2025). Kurul o dosyadaki bozmayı bu tespite değil, asgari koşullardaki tereddüde ve jüri üyesinin tarafsızlığına dayandırdı.

Uygulamada raporun yalnız sonucuna değil, raporlar arasındaki çelişkiye ve azlık görüşüne de bakmak önem taşıyor.

Karardan sonra 8. Daire için 03.03.2026’ya kadar karar veri tabanına yansıyan kararlarda yapılan anahtar sözcük taramasında (sonuç özetleri düzeyinde) bu ölçüyü değiştiren bir karara rastlanmadı; İdari Dava Daireleri Kurulu’nun veri tabanındaki en yeni kararı 15.01.2026 tarihli olduğundan sonraki Kurul kararları taranamadı.

İlgili Mevzuat

Kararda aktarılan 2547 sayılı Kanun m.26 güncel metinle aynıdır. Kararın aktarımında İYUK m.31 bilirkişi seçiminin de re’sen yapılacağını söylüyor; güncel metinde bu cümle yalnız davanın ihbarını anıyor, bilirkişilerin listelerden seçilmesi 6754 sayılı Kanun’la eklenen cümlede düzenleniyor.

İlgili Kanun Hükmü — 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu m.26/b (Profesörlüğe yükselme ve atama)

“… Bu profesörler her aday için ayrı ayrı olmak üzere birer rapor yazarlar ve kadroya atanacak birden fazla aday varsa tercihlerini bildirirler. Üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsü yönetim kurulunun bu raporları göz önünde tutarak alacağı karar üzerine, rektör atamayı yapar.”

İlgili Kanun Hükmü — 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.31/1 (Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ile Vergi Usul Kanununun uygulanacağı haller)

“Bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda; … bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, … Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygulanır. … Bilirkişiler, bilirkişilik bölge kurulları tarafından hazırlanan listelerden seçilir ve bilirkişiler hakkında Bilirkişilik Kanunu ve 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.”

İlgili Kanun Hükmü — 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.282 (Bilirkişinin oy ve görüşünün değerlendirilmesi)

“(1) Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir.”

Sıkça Sorulan Sorular

İki aday da şartları taşıyorsa idare profesör kadrosuna dilediği adayı atayabilir mi?

Bu kararda Daireye göre hayır: idare takdir yetkisiyle seçim yapabilir, ancak yalnız şekli şartlarla yetinemez; adayları liyakat ve bilimsel yetkinlik bakımından objektif ve denetlenebilir ölçütlerle karşılaştırmalıdır.

Bilirkişi heyeti hangi adayın üstün olduğu konusunda ayrışırsa ne olur?

Bu dosyada Daire, görüş ayrılığının hükme esas alınan raporun yeterliliği ve sıhhati konusunda kuşku doğurduğunu belirterek farklı kişilerden oluşacak yeni bir bilirkişi heyetinin incelemesini zorunlu gördü.

Yeni bilirkişi heyeti neyi incelemelidir?

Daireye göre heyet, adayların eser ve çalışmalarını ilan şartlarını gözeterek nitelik yönünden incelemeli, objektif kriterlerle karşılaştırmalı ve gerekirse somut ölçütlere dayalı puanlama yapmalıdır.

Bu kararla davacı profesör kadrosuna atanmış olur mu?

Hayır. Daire hangi adayın üstün olduğuna karar vermedi; dosya bölge idare mahkemesine döndü. Mahkeme bozmaya uyarsa yeni bilirkişi raporuyla karar verir; ısrar ederse ısrar kararı temyizde İdari Dava Daireleri Kurulunca incelenir.

İlgili Makaleler

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi’nden, kararlar resmî karar veri tabanından alınmıştır. Aktarılan kararlar büronun taraf olduğu dosyalar değildir.

Yazar:

Bu konuda sorunuz varsa

Bu yazıyı Av. Bayram Can Çapar hazırladı. Av. Bayram Can Çapar · ÇAPAR Hukuk olarak Denizli, İzmir, Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, İstanbul ve Ankara'da ekibimizle avukatlık hizmeti veririz.

0258 241 55 54 · info@capar.av.tr · Mesaj gönder

Yükseköğretim Hukuku alanındaki diğer makaleler

Tüm Yükseköğretim Hukuku makaleleri →

Anahtar kavramlar: profesör kadrosu atama iptal davası · profesör kadrosuna atama · profesörlük kadrosu bilirkişi raporu · çelişkili bilirkişi raporları · yeni bilirkişi heyeti · akademik kadroda takdir yetkisinin sınırı · liyakat ve bilimsel yetkinlik · 2547 sayılı Kanun 26. madde · HMK 282 bilirkişi

Kaynak gösterimi: Av. Bayram Can Çapar, “Danıştay: Profesör Atama İptal Davasında Bilirkişiler Adayların Üstünlüğünde Ayrışırsa Yeni Heyet Kurulmalı”, ÇAPAR Hukuk, 2026-11-07, https://capar.av.tr/makale/profesor-kadrosu-atama-iptal-davasinda-bilirkisi-ayrismasi-yeni-heyet

← Tüm makaleler

Güncel Makaleler

Tüm makaleler ›