İçeriğe geç
0258 241 55 54Görüşme Talep Et
TR EN
Yayın: · Güncelleme: · 7 dk okuma

Son gözden geçirme:

Trafik Kazasında Araç Değer Kaybı Tazminatı Nasıl Alınır?

Yazı boyutuTema

Kısa cevap: Kusurlu olmadığınız bir trafik kazasında aracınız onarılsa bile ikinci el piyasa değeri düşmüşse bu fark araç değer kaybı olarak istenebilir; Yargıtay’ın ölçütü, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el değeri ile onarım sonrası ikinci el değeri arasındaki farktır. Talep, kusurlu aracın işleteni ve sürücüsüne, ayrıca poliçe limiti içinde o aracın zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortacısına yöneltilir; değer kaybı kural olarak kendi kasko poliçenizin teminatı dışındadır. Sigortacıya karşı dava veya tahkim yoluna gitmeden önce yazılı başvuru zorunludur; sigortacı 15 gün içinde cevap vermez ya da talebi karşılamazsa dava açılabilir veya Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabilir (KTK m.97). Tutar, aracın marka, model, yaş, kilometre ve hasar durumu dikkate alınarak bilirkişi tarafından belirlenir. Talep, zararın ve sorumlunun öğrenildiği tarihten itibaren iki yıl, her hâlde kaza gününden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar (KTK m.109).

Kısaca

Kusurlu olmadığınız bir trafik kazasında araç değer kaybını kimden (işleten, sürücü, ZMSS sigortacısı), hangi sürede ve nasıl talep edebileceğiniz; sigortaya başvuru, Sigorta Tahkim ve Yargıtay kararları ışığında.

Araç değer kaybı nedir, hangi koşullarda istenir, kimden (işleten, sürücü ve ZMSS sigortacısı) talep edilir, sigortaya başvuru ve Sigorta Tahkim yolu, değer kaybı nasıl hesaplanır, zamanaşımı ve konuya ilişkin Yargıtay kararları.

Bir trafik kazasında kusurlu taraf olmasanız ve aracınız onarılsa dahi, aracınızın ikinci el piyasa değeri kaza öncesine göre düşer. Hukukumuz bu farkı araç değer kaybı olarak tanır ve zarar görenin bu kaybı kusurlu işleten, sürücü ve onların zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortacısından talep etmesine imkân verir.

Değer Kaybı Nedir?

Değer kaybı, kazaya karışan aracın onarımdan sonra dahi taşıdığı “kazalı/hasar kayıtlı araç” etiketi nedeniyle uğradığı piyasa değeri azalmasıdır. Yargıtay'ın yerleşik ölçütü, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa değeri ile onarıldıktan sonraki ikinci el piyasa değeri arasındaki farktır.

Değer Kaybı Hangi Koşullarda İstenir?

Talebin doğması için kural olarak: kazada kusurun karşı tarafta olması, aracın onarılabilir (tamiri ekonomik) nitelikte bulunması ve değer kaybına yol açacak bir hasarın gerçekleşmiş olması gerekir. Aracın pert (tam hasar) olması ya da değişen parçanın aracın değerini etkilememesi gibi hâllerde değer kaybı doğmayabilir; bu husus bilirkişi incelemesiyle belirlenir.

Kimden Talep Edilir? İşleten ve Sigortacının Sorumluluğu

Değer kaybından, kusurlu aracın işleteni ve sürücüsü müştereken ve müteselsilen sorumludur. Üstelik bu zarar, kusurlu aracın zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortacısının da poliçe limitine kadar üstlendiği gerçek zarar kapsamındadır. Buna karşılık değer kaybı, kural olarak kendi kasko poliçenizin teminatı dışındadır.

İlgili Kanun Hükmü — 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.85

“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, … motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün … kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.”

Sigortaya Başvuru ve Sigorta Tahkim Komisyonu

Zorunlu mali sorumluluk sigortacısına karşı dava ya da tahkim yoluna gitmeden önce, kanun gereği yazılı başvuru zorunludur. Sigortacı 15 gün içinde cevap vermez veya talebi karşılamazsa, zarar gören mahkemede dava açabilir ya da Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurabilir.

İlgili Kanun Hükmü — KTK m.97

“Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.”

Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır?

Değer kaybı tutarı, bilirkişi tarafından; aracın markası, modeli, yaşı, kilometresi, hasarın ağırlığı ve onarılan bölümleri dikkate alınarak, kaza öncesi hasarsız ikinci el rayiç değer ile onarım sonrası ikinci el rayiç değer arasındaki fark üzerinden belirlenir. Önce aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı (pert/ekonomik onarım) değerlendirilir.

Zamanaşımı

İlgili Kanun Hükmü — KTK m.109

“Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar.”

Ceza gerektiren bir fiilden doğan zararlarda, ceza kanununda öngörülen daha uzun (uzamış) zamanaşımı uygulanabilir.

Yargıtay Kararları

Değer kaybı nasıl belirlenir?

Yargıtay Kararı

“Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.”

Değer kaybı, zorunlu trafik sigortasının kapsamındadır (kasko dışı)

Yargıtay Kararı

“Değer kaybı zararı kasko sigortası poliçesi teminatı kapsamında değildir. Buna karşılık zorunlu mali sorumluluk sigortası, işletenin, 3. kişilere karşı hukuki sorumluluğunu poliçe limitine kadar üstlenmiş olup, değer kaybı da, zorunlu mali sorumluluk sigortasının üstlendiği gerçek zararın kapsamındadır. … Davalılar davacı aracında oluşan değer kaybından sorumludurlar.”

Önce tamirin ekonomik olup olmadığı, sonra ikinci el rayiç farkı

Yargıtay Kararı

“… aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, tamiri ekonomikse toplam onarım bedeli, değilse; aracın kaza tarihindeki ikinci el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedeli mahsup edilip … gerçek zarar miktarının belirlenmesi gerekmektedir. … Aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı … değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının belirlenmeli …”

Değer kaybı teknik bilirkişi incelemesi gerektirir; ticaret odası yazısı tek başına yetmez (Hukuk Genel Kurulu)

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı (Kurulun gerekçesi)

“Kazanın oluş şekline göre değişkenlik göstermekle birlikte, kazalı bir araçta hayatın olağan akışına göre değer kaybı oluşacağı muhakkaktır.” — “Kusur durumu gibi değer kaybı incelemesi de teknik bilirkişi incelemesini gerektirmektedir.”

Kurul, değer kaybının aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi ile hasarın nitelik ve niceliği gözetilerek, hasarsız hâldeki ikinci el piyasa değeri ile onarım sonrası ikinci el piyasa değeri arasındaki farktan bulunacağını belirtmiştir. Olayda mahkeme, bilirkişi raporuna neden itibar etmediğini tartışmadan ticaret odasının yazı cevabına dayanmış ve davalının bildirdiği iki tanığı dinlememişti; Kurul tanıkların dinlenip kusur ve değer kaybı için gerekçeli, denetime elverişli bir bilirkişi raporu alınması gerektiğini kabul ederek direnme kararını oy birliğiyle bozmuştur.

Sıkça Sorulan Sorular

Araç değer kaybını kimden isteyebilirim?

Kusurlu aracın işleteni ve sürücüsünden; ayrıca o aracın zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortacısından poliçe limiti dâhilinde talep edebilirsiniz. Bunlar müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Kasko sigortam değer kaybını karşılar mı?

Kural olarak hayır. Değer kaybı kasko teminatı dışındadır; karşı tarafın zorunlu trafik sigortası ile işleten/sürücünün sorumluluğu kapsamındadır.

Dava açmadan önce sigortaya başvurmam şart mı?

Evet. Zorunlu mali sorumluluk sigortacısına karşı dava/tahkim öncesi yazılı başvuru zorunludur; 15 gün içinde olumlu sonuç alınamazsa dava veya Sigorta Tahkim Komisyonu yoluna gidilir.

Değer kaybı nasıl hesaplanır?

Bilirkişi, aracın marka, model, yaş, kilometre ve hasar durumunu dikkate alarak kaza öncesi hasarsız ikinci el rayiç değer ile onarım sonrası ikinci el rayiç değer arasındaki farkı belirler.

Her kazada değer kaybı alınır mı?

Hayır. Kusurun karşı tarafta olması ve aracın tamirinin ekonomik olması gerekir; pert (tam hasar) veya değeri etkilemeyen küçük onarımlarda değer kaybı doğmayabilir.

Değer kaybında zamanaşımı kaç yıldır?

Zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde kaza gününden 10 yıldır; fiil suç oluşturuyorsa uzamış ceza zamanaşımı uygulanabilir.

Çapar Hukuk, Trafik Kazası Tazminat Hukuku kapsamında değer kaybı başvuru, Sigorta Tahkim ve dava süreçlerini yürütür.

İlgili Makaleler

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Kanun metinleri Mevzuat Bilgi Sistemi'nden, kararlar resmî karar veri tabanından alınmıştır. Aktarılan kararlar büronun taraf olduğu dosyalar değildir.

Yazar:

Bu konuda sorunuz varsa

Bu yazıyı Av. Bayram Can Çapar hazırladı. Av. Bayram Can Çapar · ÇAPAR Hukuk olarak Denizli, İzmir, Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Afyonkarahisar, Kütahya, İstanbul ve Ankara'da ekibimizle avukatlık hizmeti veririz.

0258 241 55 54 · info@capar.av.tr · Mesaj gönder

Trafik Kazası Tazminat Hukuku alanındaki diğer makaleler

Tüm Trafik Kazası Tazminat Hukuku makaleleri →

Anahtar kavramlar: araç değer kaybı · trafik kazası tazminatı · değer kaybı davası · KTK m.85 · KTK m.97 · KTK m.109 · zorunlu mali sorumluluk sigortası · kasko değer kaybı · Sigorta Tahkim Komisyonu · ikinci el rayiç değer · pert ekonomik onarım

Kaynak gösterimi: Av. Bayram Can Çapar, “Trafik Kazasında Araç Değer Kaybı Tazminatı Nasıl Alınır?”, ÇAPAR Hukuk, 2026-11-19, https://capar.av.tr/makale/trafik-kazasi-arac-deger-kaybi-tazminati

← Tüm makaleler

Güncel Makaleler

Tüm makaleler ›